Zdrowie

Celiakia – objawy, leczenie, dieta bezglutenowa

Celiakia - objawy, leczenie, dieta bezglutenowa

O glutenie w ostatnich latach mówi się bardzo wiele, a temat diety bezglutenowej, która zyskuje coraz więcej “wyznawców” budzi wiele kontrowersji. Stosowanie diety bezglutenowej deklarują między innymi Ania i Robert Lewandowscy, a także wiele innych sportowców i celebrytów. Wielu lekarzy mówi, że jeżeli ktoś nie cierpi na celiakię lub nie ma stwierdzonego uczulenia na gluten to nie powinien rezygnować z glutenu w diecie. Ale czym w ogóle jest celiakia, czym różni się od alergii na gluten, jakie są jej objawy i sposoby leczenia? Wyjaśniamy.

Czym jest celiakia?

Celiakia należy do najpopularniejszych nietolerancji pokarmowych na świecie i dotyka w zależności od krajów ok. 0,2-5,6% populacji. Ze względu na coraz popularniejsze atypowe i nieme postaci choroby, można założyć, że dane te są jednak mocno niedoszacowane. Lekarze występowanie celiakii porównują do góry lodowej, z której tylko wierzchołek zostaje prawidłowo rozpoznany i w stosunku do którego zostaje wdrażane leczenie. Pozostała część góry ukryta jest pod wodą. Badacze przeprowadzili nawet badanie pod kątem celiakii wśród 17 200 uczniów szkoły podstawowej, z którego wynikało, że spora grupa otrzymała w badaniu wynik pozytywny, chociaż ani sami uczniowie, ani ich rodzice o tym nie wiedzieli.

Na celiakię zdecydowanie częściej cierpią kobiety (stosunek do mężczyzn wynosi 2-3:1). Chorobę wywołuje czynnik zewnętrzny jakim jest gluten, czyli białko roślinne, które występuje w zbożu (pszenicy, życie i jęczmieniu). I choć znany jest czynnik wywołujący chorobę to nie są znane przyczyny jej występowania i rozwoju. Podkreśla się rolę układu immunologicznego, genetyki, czynników środowiskowych, a także zmian w strukturze glutenu wynikającego z modyfikacji genetycznych. Badania wskazują, że kobiety chorujące na choroby tarczycy takie jak Hashimoto częściej rodzą dzieci cierpiące na celiakię (w powstawaniu Hashimoto i celiakii bierze udział ten sam gen). Co więcej choroba występuje u 75-80% bliźniąt jednojajowych i u 10% bliźniąt dwujajowych.

W momencie spożycia glutenu przez osobę cierpiącą na celiakię dochodzi do stanu zapalnego jelita i w rezultacie do zanikania kosmków jelitowych i niedożywienia czy przewlekłej biegunki.

Celiakia – badania

Prawidłowe zdiagnozowanie celiakii wymaga przeprowadzenie specjalistycznych i niestety kosztownych badań. Wielu pacjentów rezygnuje z nich i bez ostatecznej diagnozy decyduje się wyeliminowanie glutenu ze swojej diety, co jest kolejnym potwierdzeniem, że liczba cierpiących na celiakię jest znacznie zaniżona.

W diagnozie celiakii wykorzystuje się 2 rodzaje badań. Pierwszym z nich są testy serologiczne, które obejmują oznaczenie surowicy stężenia przeciwciał przeciw tkankowej transglutaminazie typu 2, przeciw endomysium. Drugim rodzajem badań jest pobranie wycinka ze ściany jelita cienkiego i poddanie go ocenie pod kątem zmian histologicznych. Najpewniejszą diagnozę otrzymamy jednak po wykonaniu obu rodzajów badań.

Objawy celiakii

Celiakia daje wiele objawów, które mogą wskazywać na szereg innych chorób, alergii i niestrawności, dlatego ważne jest wykonanie niezbędnych badań i prawidłową diagnozę postawioną najszybciej jak to tylko możliwość. Do najczęstszych objawów choroby należą:

  • anemia wynikająca z niedoboru żelaza
  • niedożywienie
  • utrata masy ciała
  • nawracająca lub przewlekła biegunka lub zaparcia
  • przewlekły ból brzucha, bule kurczowe i wzdęcia
  • przewlekłe zmęczenie
  • zahamowany wzrost
  • nudności, wymioty
  • nawracające aftowe zapalenie jamy ustnej
  • nieprawidłowa biochemia wątroby

Leczenie celiakii i dieta bezglutenowa

Nie ma leków na celiakię. Jedynym skutecznym sposobem leczenia jest całkowite wyeliminowanie glutenu ze swojej diety i przejście na dietę bezglutenową. Im szybciej to zrobimy tym lepiej. Na całe szczęście branża spożywcza staje się coraz bardziej przyjazna bezglutenkom i oferuje naprawdę szereg produktów oznaczonych jako bezglutenowe, w tym w supermarketach bez problemu dostaniem pieczywo bezglutenowe czy bezglutenowy makaron. Ważne jest, żeby wybierać produkty z przekreślonym kłosem – oznaczeniem produktów całkowicie bezpiecznych dla celiaków. Produkty bez specjalnego oznaczenia mimo iż nie zawierają pszenicy w swoim składzie, mogą być zanieczyszczone glutenem, np. płatki owsiane. Owies nie zawiera glutenu, jednak najczęściej kosi się go kombajnem, który wcześniej miał kontakt z glutenem, trafia do tego samego młyna itd.

Warto więc wybierać produkty certyfikowane i oznaczane jako bezglutenowe. Wśród bezglutenowych mąk wyróżnić można mąkę ryżową, kukurydzianą, gryczaną, jaglaną, kokosową i wiele innych. Produkty bezglutenowe znajdują się w supermarketach najczęściej w pobliżu produktów ekologicznych i zdrowej żywności.

[Głosów:1    Średnia:5/5]
Podziel się

Skomentuj

Your email address will not be published. Required fields are marked *